“EN KAZANÇLI ERDOĞAN ÇIKABİLİR”

AKP’nin dış ilişkilerinden sorumlu Başkan Yardımcısı Suat Kınıklıoğlu’nun, “Güney Kafkaslar, sonunda istikrarlı ve yatırımcılar için çekici hale gelebilir” sözlerine de yer verildiği haberde böyle olması halinde bölgeye hakim olacak güçlerin “barış sürecini cesaretlendirmek için pek bir şey yapmayan” ABD veya AB olmayacağı savulunurken şöyle denildi: “Bunların yerine, gaz ve petrol zengini ve Avrupa için önemli bir geçiş rotası olan bölgede etkinliğini yeniden tesis etmeye çalışan iki eski imparatorluk, Türkiye ve Rusya hakim olacak. En kazançlı çıkan ise Türkiye Başbakanı ve İslami Adalet ve Kalkınma Partisi lideri Recep Tayyip Erdoğan olabilir. Sayın Erdoğan, iktidara geldiği 2003 yılından bu yana Türkiye’yi AB üyeliği için hazırlamayı amaçlayan reformları yürütüyor.” NYT, Başbakan Erdoğan’ın “Siyasi rolleri kaybedecekleri kaygısıyla reformları engelleyen askerlerin nüfuzunu radikal bir biçimde azalttığı” öne sürdüğü analizinde “Generaller, komşularla ilişkilerin pahasına ABD yanlısı güçlü bir politikayı destekledi. Bu Türkiye’nin, Avrupa ile Orta Asya arasındaki bir bölgedeki stratejik rolünün değerini azalttı” savına yer verdi.

“ERDOĞAN’IN GELİŞTİRDİĞİ KOMŞULUK POLİTİKASI”

Erdoğan’ın bütün bunları değiştirerek Türkiye’nin ulusal çıkarlarını giderek artan bir biçimde, Ermenistan dahil komşularla ilişkilerin tanımladığı bir “komşuluk politikası”nı geliştirdiği kaydedildi. Analizde Erivan’daki Ermeni Ulusal ve Uluslararası Etüdleri Merkezi Direktörü Richard Giragosyan’ın “Ermenistan ile ilişkileri normalleştirme kararı, Türkiye’nin bir inisiyatifi. ABD’yi sevindirme veya AB’yi yatıştırma bir plan değil. Türkiye’nin ulusal çıkarları ile ilgilidir” değerlendirmesi de yansıtıldı. NYT, AB’nin ise, “yapıcı bir rol oynamadığı”nı belirtirken Fransa ve Almanya’nın Türkiye’nin Avrupa’nın bu bölgesindeki stratejik rolüne rağmen Türkiye’nin AB üyeliğine karşı çıktıklarını vurguladı. Gazete, bu çerçevede, Kınıklıoğlu’nun “AB, burada giderek daha az popüler oluyor, bu da, reformlar konusunda ciddi olan bir liderlik için hayal kırıklığını yaratıyor” sözlerine de dikkat çekti.

“ERDOĞAN RİSKLERİ DE İÇEREN STRATEJİYİ BENİMSEDİ”

Böylece Erdoğan’ın “Türkiye’nin ulusal çıkarlarını yansıtan ama riskleri içeren bir stratejiyi uygulamaya başladığını” öne süren gazete, “Yurt içinde Erdoğan, Ermenistan ile yakınlaşmaya karşı çıkan katı milliyetçiler ve tehlikeli bir küskünlüğü olan askerler ile uğraşmak zorunda” görüşünü de dile getirdi.

“AZERBAYCAN İLE İLİŞKİLER BOZULABİLİR”

Türkiye’nin Ermenistan politikasının, Karabağ sorunu çözülmeden Ermenistan ile normalizasyondan “korkan” Azerbaycan ile ilişkilerin bozulabileceği de belirtilen analizde “Türkiye’nin dış politikasındaki değişiklik nedeniyle Azerbaycan gidirek tedirgin oluyor” Bu arada, ABD’li gazete, Karabağ savaşında Ermenistan’a destek veren Rusya’nın ise, barış yapıcı olmak için harekete geçtiğini öne sürerek Rusya’nın “Türkiye’nin desteğiyle Ermeni güçlerin işgal altındaki Azeri topraklardan çekilişini müzakere etmeye başladığı”nı da yazdı.

“AVRUPA VE ABD BÜYÜK BİR NÜFUZ KAYBINA UĞRAYABİLİR”

Böylece Azerbaycan’ın topraklarının çoğunun kontrolünü elde edeceğini, Rusya’nın da Azerbaycan ile enerji anlaşması yapmak için daha güçlü bir konuma geleceği savunulan analizde Türkiye ile Ermenistan arasındaki normalleşmenin de Gürcistan’ı zayıflatacağı, Ermenistan’ın enerji için yeni bir geçiş rotası olabileceği görüşleri dile getirildi. NYT, analize son verirken de “Avrupa ve ABD Türkiye’de ortaya çıkan büyük şanşa sarılmazsa, yeni bölgesel güçler Türkiye ve Rusya, tarihi nüfuz kürelerine dönüş yaparken çok büyük bir nüfuz kaybına uğrayabilir” yorumunu da yaptı.

Son günlerde en önemli gündem maddesi Türkiye-Ermenistan, Türkiye-Azerbaycan ilişkileri. Türkiye ile Azerbaycan ilişkilerinde gerilim yaşanırken, Ermenistan’da da ilişkilerin normalleşmesi dolayısıyla büyük tartışmaların yaşandığı ortaya çıktı. Ermenistan’da hükümette yer alan aşırı milliyetçi Ermeni Taşnak Partisi, Türkiye ile ilişkilerin normalleşme çabalarını protesto ederek, hükümetten çekildiğini açıkladı.

24 Nisan sözde soykırım gününü anmak üzere Ermenistan’ın başkenti Erivan’da düzenlenen törenler, milliyetçi Ermenilerin Türkiye aleyhindeki gösterilerine sahne oldu. Göstericiler, Türk bayrağını yaktı; binlerce Ermeni “soykırım anıtı”na koştu.


Türkiye aleyhtarı gösterilerin başını çeken bir Taşnaksütyun üyesi, Erivan ile Ankara arasındaki yakınlaşmayı protesto etmek için bayrak yaktıklarını söyledi.

Taşnaksütyun partisi ise Türk bayrağının yakılmasından gösterilere sızan aşırı milliyetçileri sorumlu tuttu ve parti olarak bayrak yakılmasına karşı olduklarını duyurdu.

Türkiye-Ermenistan ortak açıklamasına sert tepki gösteren milliyetçi Taşnaksütyun Partisi, hükümeti oluşturan dörtlü koalisyondan çekilebileceklerini açıklamıştı. Ermeniler “soykırım anıtı”na koştu. Anma törenleri, Türkiye saati ile 09.00′da başladı.

Erivan’dan ve çeşitli yerlerden gelen binlerce kişi Ermenistan Cumhurbaşkanı Serj Sarkisyan ve din adamlarının anıtın önüne gelerek saygı duruşunda bulunması ve dini tören yapması ardından geleneksel çiçek bırakma törenine geçildi. Binlerce Ermeni ortasında alev yanan anıta çiçek bıraktı. Sarkisyan buradan daha sonra kilise temsilcileri ile birlikte kiliseye geçerek ayine katıldı. Ayrıca Erivan’da mumlu ve meşaleli ‘soykırım’ aleyhinde yürüyüş yapıldı.

Ülkede resmi matem günü olan 24 Nisan’da birçok basın kuruluşu çalışmazken, televizyonlar sabahın ilk saatlerinden itibaren anıt çevresinden sürekli canlı yayın yaptı.

‘Yayınlarsanız Türkiye’nin milli menfaatlerinin ağır zarar göreceğini ve patlak verecek sorunun yıllarca başımızı ağrıtacağını bilmenizi rica ederiz’…

Erdal Şafak / Sabah’taki köşe yazısından ilgili kısım.

Yazılanlar – Yazılmayanlar

Gazete yöneticileri bazen de bir haberi milli menfaatler adına yayınlayıp yayınlamama ikilemine düşer.
Bu durum geçtiğimiz hafta bizim de başımıza geldi. Türkiye’yi ayağa kaldıracak, günlerce, hatta haftalarca konuşulacak, dahası dünyada da çok geniş yankılar yapacak bir haberin bilgilerine ulaştık. Hayır siyasetle, siyasilerle uzaktan yakından ilgisi yok. Ekonomik bir konuydu. Daha doğrusu, Türkiye’nin önemli bir ülkeyle ekonomik ve diplomatik ilişkileriyle ilgiliydi.
Son ayrıntıları almak için temas kurduğumuz devletin ilgili birimlerinin temsilcileri ve yine konuya taraf olan ilgili odaların üst düzey yöneticileri gazetemize akın ettiler ve şöyle dediler: “Basın özgür ve bağımsızdır. Yayınlayıp yayınlamamaya sadece siz karar vereceksiniz. Ancak yayınlarsanız Türkiye’nin milli menfaatlerinin ağır zarar göreceğini ve patlak verecek sorunun yıllarca başımızı ağrıtacağını bilmenizi rica ederiz.”
Haberin yayınlanması durumunda ortaya çıkacak tabloyu da ayrıntılarıyla anlattılar.
İnanın, bir dakika bile bocalamadık. Batı’nın saygın gazeteleri, örneğin New York Times, Washington Post, The Times, Le Monde gibi, biz de ulusal çıkarlar adına haberi yok saydık. Sadece yırtıp atmakla kalmadık, belleğimizden de sildik.
Hem sonra, görüp izlediğiniz gibi hiçbir zaman manşet sıkıntısı da çekmiyoruz. Hepsi de birbirinden donanımlı, bilgili, çalışkan, tuttuğunu koparan arkadaşlarımızın sayesinde. Tümüne en içten teşekkürlerimizi sunuyoruz. Tek tek hepsiyle gurur duyuyoruz. İyi ki varlar.
Sağlıklı ve mutlu bir hafta dileğiyle…

O Haber, Bu Haber mi?

Nedret ERSANEL’in yazısı

Ermenistan-Türkiye anlaşması kimin planı?

Şükrü Elekdağ Cumartesi günü gazetelere, “AKP’li milletvekillerinin seçimin ardından Ermenistan-Türkiye sınırlarının açılacağını” söylediğini aktardı…

Bu iddia, Elekdağ ile TBMM Dışişleri Komisyonu’nda görev yapan AKP’liler tarafından reddediliyor.

İki ülke arasında yeni bir sürecin başlayacağı, buna yönelik bir anlaşmanın son satırlarının yazıldığı yeni bilgi değil.

Ankara’da bu konuda-hayli zamandır-yoğun spekülasyon var.

AKP İstanbul Milletvekili ve aynı komisyonun üyesi Nursuna Memecan bu aşamayı kısmen doğruluyor; “Görüşmelerde son aşamaya gelindi dedik. Ancak ‘29 Mart seçimlerinden sonra iki ülke arasındaki sınırları açıyoruz’ gibi bir ifade kullanılmadı”.

* * *

Sorun da bu zaten…

Bakü’de, Erivan’da ve Ankara’da, herkes bir anlaşmanın/taslağın olduğunu biliyor.

Bilinmeyen, anlaşmanın “ne” olduğu?

Oysa bu olası anlaşma çok önemli! Bu yüzden içeriği 24 Nisan veya 29 Mart beklenmeden kamuoyuyla paylaşılmalı.

Aynı kaygı Azerbaycan’da da var. Türkiye’nin zaman zaman vurguladığı, “Bakü’nün haberi var” açıklamaları Azeri kamuoyunu tatmin etmiyor.

Gerçek şu ki, Azerbaycan’da bu konuda bir rahatsızlık var ve bu iç politik dengelerde de malzeme yapılıyor. (Azerbaycan’da Çarşamba günü referandum var. İlham Aliyev’e hayat boyu başkanlık getirecek Anayasa değişikliği oylanacak.)

* * *

Şubat ayı ortasında, “Azadlık Radyosu”nun Ermenistan bürosu; Türkiye’nin Ermenistan ile ilişkilerini normalleştirmek için ‘Dağlık Karabağ şartından vazgeçtiği’ şeklinde bir haber yaptı.

Bu tür haberler Bakü’de sık duyuluyor. Azerilerin şikayet konularından biri de, Ankara’nın gönülleri rahatlacak kapsamlı bir açıklama yapmaması.

Anlaşmanın bilinmemesi bu işte. Genel olarak Azerbaycan’da, Türkiye ile bir sorun olmayacağı inancı hâkim ama kimi siyasetçiler, Ankara’nın böyle bir adım atması durumunda hayli tatsızlık olacağını da söylemekten çekinmiyor.

Bunların içinde; “eğer öyle ise, Türkiye’nin Azerbaycan gibi bir müttefiği ve bölgedeki etkinliğini kaybedeceği” ikazı da var, bu türden bir anlaşmayı gündeme getirenin “Türkiye’de siyasi bedel ödeyeceğini” dillendiren de…

“Türkiye böyle bir şey yapmaz” diyenlerle, “acaba” diyenlerin ortak noktası ise, Ankara’yı Ermenistan’a itekleyenin “Avrupa Birliği” olduğu inancı.

* * *

10 Mart tarihli “Yeni Müsavat Gazetesi”, “Ankara’nın Azerbaycan’ın çıkarlarına ters düşen teklifleri kabul ettiği şeklindeki haberlerin doğru olma ihtimali gittikçe artıyor” diyerek haberine giriş yapmış…

O da aynı dertten yakınıyor. Yani olası anlaşmanın içeriği üzerindeki kalın perdeden.

Daha ikircikli sorular da ortaya atmış; “Söz konusu müzakerelerde kimlerin arabuluculuk yaptığına ve barış planını hangi güçlerin hazırladığına ilişkin açıklama yapılmıyor…”

* * *

Azeri kardeşlerimizin kafasını karıştıran başka gelişmeler de var…

Örneğin, Azerbaycan Dışişleri sözcüsü, “Konu Türkiye’nin iç meselesidir. AKP’nin böyle bir adım atacağına inanmıyoruz” açıklaması yaptı…

Cumhurbaşkanlığı yetkilisi Ali Hasanov ise “Azerbaycan basınını konuyla ilgili yazdıklarından dolayı haklı buluyoruz” dedi!

Görüldüğü gibi bir gariplik var…

Ankara bu açıklamalardan sonra, “Endişelenmeyin, Azerbaycan hükümeti müzakerelerle ilgili bilgilendiriliyor. Bakü’nün herşeyden haberi var” açıklamasıyla gönülleri rahatlatmaya çalıştı ama Azerilerin tatmin olduğunu söylemek zor.

Özellikle halkın.

* * *

Bu arada Azeri basınından yansıyan hayli ilginç bir anektodu da yansıtayım…

Ankara’da, kimi “iktidar temsilcileri” ile konuşan Azeri gazeteciler muhataplarına, “Neden Azerbaycan Cumhurbaşkanlığı sözcüsü bu türden açıklamalar yapıyor, Azeri hükümetindeki tedirginlik neden” diye sormuşlar…

Aldıkları yanıt beni de duraksattı; “Sorumluluğu üzerinden atmak, iç baskılardan kaçmak ve bu süreçte Türkiye’yi tek suçlu olarak göstermek için.”

Bu cümlelerin anlamı ne?

* * *

Huzursuzluk yaratan başka olaylar da var… Daha doğrusu “dedikodular”!

Ankara’nın Ermenistan siyasetinin, Dağlık-Karabağ sorunu ile ilgili pozisyonun belirlenmesinde rol oynamış önemli bir diplomatın, bu anlaşmada bulunmamak için görevinden ayrıldığı söyleniyor.

İsmini, eski ve yeni görev yerlerini biliyorum ama, ayrılma gerekçesi tam bu mudur kestiremediğim için vermiyorum. Ama adlı adınca dillendiren bazı kaynaklar mevcut.

* * *

Bir diğer spekülasyon, Dışişleri Bakanı Ali Babacan’ın son Azerbaycan ziyareti sırasında yaşananlarla, daha doğrusu yaşandığı söylenenlerle ilgili.

Babacan, Cumhurbaşkanı Aliyev’e, Türkiye’nin Ermenistan sınırını açma arzusunda olduğunu söyleyince, görüşme yarıda kesilmiş!

Ali Babacan Cumhurbaşkanlığı’ndan ayrıldıktan sadece dakikalar sonra, Başbakan Erdoğan’ın Aliyev’e telefon ettiği de söylenceye ekleniyor.

Eğer bu doğru ise, yani sınır açılması cümlesi kurulduktan sonra görüşme kesiliyorsa, farklı bir durumla karşı karşıyayız demektir.

Eğer doğruysa!

* * *

Sonuçta yine başladığımız noktaya dönüyoruz…

Ermenistan-Türkiye anlaşmasının parametreleri ne?

Bilinmediği için bunlar oluyor.

Soruyu Azeri meslektaşlar gibi şüpheli notlarla da sürükleyebiliriz; Bu müzakerelerin arabulucuları var mı, varsa kimler veya bu yakınlaşmayı itekleyen ülke ve faktörler ne?

Ama ben yine de “esasın”, yani anlaşmanın içeriğini önemsiyorum…

* * *

Acaba diyorum, bu anlaşmanın maddeleri şunlar gibi olabilir mi?

1) Azerbaycan ve Ermenistan arasındaki olası tüm çatışma ihtimalleri durdurulsun ve kesin ateşkes ilan edilsin. (Hani zaten sık çatışma yaşanmıyor şu sıralar.) Buradan mâna, süreci etkileyecek bir gelişme karşısında tarafların uyanık olması.
2) Ermeni askerlerinin Azeri topraklarından çekilmesi.
3) Her iki tarafın bugünkü sınırlar içinde birbirini tanıması ve diplomatik ilişki kurulması.
4) Yine iki ülkenin birbirinin içişlerine karışmaması.
5) İki ülkenin birbirinden toprak talebi bulunmaması.
6) Karabağ sorununun ya daha sonraya ya da Minsk Grubu’na bırakılarak, sorunun daha geniş zamanda ele alınması.
7) Ermenistan’a dünyaya açılabilmesi için Türkiye üzerinden kara ve deniz gezişi sağlanması.
8. Trans-Kafkasya otoyolu inşası.
9) Buna bir demir yolu eklenmesi.

Memnuniyet ayrı konu ama, “anlaşma böyle” dense, herkesin merakı giderilir.

Geriye bir tek, “Türkiye-Ermenistan anlaşmasını kimler istiyor” sorusu kalır.

Onu da belki 10’uncu madde çözer…

10) Yukarıda bahsedilen hatlara bir doğalgaz ve petrol hattının eklenmesi!

* * *

Ha, bu arada… Aman bu 10 maddeyi, “Nedret bey sır gibi saklanan anlaşmayı ele geçirmiş” diye okumayın…

Bunlar benim hayal ürünüm.

Yoksa?..

Nerede, ne zaman gördüğümü anımsayamadığıım, eski ve kadük bir anlaşma taslağının maddeleri miydi?

Hatırlayamıyorum ki!

Kaynak: (1-2)

Türkiye ile Ermenistan arasında diyalog çabaları sürerken Erivan’daki “Soykırım anıtı ve müzesi” müdürü Hayk Demoyan, The Guardian gazetesine verdiği demecinde Türkiye’nin “soykırım”ı tanımaktan korktuğunu öne sürerek “Türkiye soykırımı tanırsa, laik sistemi çöker” iddiasında bulundu. Gazete de, “Açıklamalar, ilişkileri yeniden tesis etme çabalarına gölge düşürüyor” yorumunu yaptı.

İngiliz The Guardian gazetesine değerlendirmelerde bulunan Demoyan, “Türkiye’nin, 1915-1922 yıllarındaki Ermeni soykırımı tanıması için yapılan uluslararası baskılara boyun eğmesi halinde Sovyet Birliği’ne benzeyen laik siyasi sisteminin tehlikeye atılacağı” iddiasında bulundu.

Demoyan’nın “Tarihin yeniden yazılması, modern Türkiye’nin en büyük korkusudur” savına da yer verdiği açıklamalarını yorumlayan The Guardian, başlığında “Açıklamalar, ilişkileri yeniden tesis etme çabalarına gölge düşürüyor” ifadesini kullandığı haberinde Demoyan’ın açıklamalarının “Türkiye ile Ermenistan arasında yeni bir yakınlaşmayı tesis etme girişimlerine gölge düşüreceği”ni kaydetti.

İngiliz gazetesi, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Ermenistan Cumhurbaşkanı Serge Sarkisyan’ın daveti üzerine dünya kupası elemeleri çerçevesindeki Ermenistan-Türkiye maçı için geçen ay Erivan’ı ziyaret ettiğinde iki ülke arasındaki ilişkilerin normalleştirilmesine yönelik girişimlerin yapıldığını belirtti.

“GÖRÜLMEMİŞ SAYIDA TÜRK MÜZEYİ ZİYARET ETTİ”

Erivan’ı ziyaret eden çoğu yabancı devlet başkanlarının aksine Abdullah Gül’ün Erivan’daki “soykırım müzesi”ni ziyaret etmediğini belirten gazete, buna karşın son dönemde artan sayıda Türk turist ve gazetecisinin müzeyi gezdiğini yazdı.

Bu arada, Demoyan, Türklerin “soykırım müzesine” ilgi gösterdiğini belirtirken “Bu yıl 500’den fazla Türk (müzeyi) ziyaret etti. Görülmemiş sayıda (Türk) geldi. Şoke oluyorlar” diye konuştu.

Türkiye’nin, “soykırım” iddialarını reddettiğini kaydeden gazete, Türkiye’nin ise, “olaylar sırasında ölen Ermenilerin sayısının abartıldığını, kayıpların çoğunun açlık veya hastalıktan meydana geldiğini, birçok Türk’ün de Ermeni gruplarınca öldürüldüğünü” söylediğini yazdı.

Kaynak:(Haber3)